فرمت فایل: ورد - Word  

مرجع فایل - قابل ویرایش ) 

تعداد صفحه : 4
مینیاتورونقاشیمینیاتور مینیاتوردرلغتبهمعنیکوچکترنشاندادناست. اینکلمهدراصلیکلغتخارجیاستونیمهیاولقرنحاضردرزبانفارسیامروزمصطلحگردیدکهدرمعنایواقعی،بهمینیاتورهایایرانییاکشورهایدیگرمنحصرنمیشود؛بلکههرشیئهنریظریفوریزکهبههرسبکوشیوهایساختهشدهباشد،مینیاتورنامیدهمیشود. درحالحاضردرایرانبهنقاشیهایایرانی،چهقدیموچهجدید،کهازسبکوروشاروپاییپیروینکردهودارایخصوصیاتنقاشیسنتیباشد،مینیاتورگفتهمیشودواینموضوعبهصورتیکغلطمصطلحپذیرفتهشدهاست. درنقاشیهایمینیاتور،تصاویر،شباهتیباعالمواقعیندارند. حجموسایهروشنهمبهکارنمیرودوقوانینمناظرومرایارعایتنمیشود. مناظرنزدیک،درقسمتپاییننقاشیومناظردوردرقسمتبالایآنبهتصویردرآمدهاست. تمامچهرههابهصورت "سهربع" دیدهمیشوندوحدودآنراازبناگوشتاحدقهیچشممقابلاست. البتهگاهیهمچهرههابهصورتنیمرخوبهندرتازپشتسر،تصویرشدهاست. هنرمندبهکشیدنپیکرهایانسانیتاکیدچندانیندارد،بلکهعلاقهیاوبیشازهرچیزبهکشیدنلباسهایفاخربرتنشخصیتهایتصویریخوداستوگاهیبراینشاندادنشکلخاصپوشاک،دستوپارامیپوشاند،حتیگاهقامترابلندترنشانمیدهدتابهرهگیریازامتیازقبایبلند،مُیسرشود. بابررسینقاشیهایبدستآمدهازادوارمختلف،میبینیمکهدرابتدا،تفاوتزیادیبینجامهیمردوزندیدهنمیشود. تااینکهدرزمانشاهعباسصفویقباهایبلندوگشاد،جایخودرابهنیمتنههایکوتاهچیندارمیدهد. اینقباهاکهبلندیآنهاتابالایزانومیرسید،غالباًباپوست،لبهدوزیمیشدورویآنکمربندمیبستند. دراینایام،شالیبهلباسزنهااضافهشدکهرویشانهمیانداختندوگوشهیآنرامانندروسریرویسرمیکشیدند. دردورههایمختلف،مهمترینتغییراتدرشکلکلاههاودستارهاپدیدآمد. درعهدمغولها،ازکلاههایناقوسیشکلفلزیاستفادهمیشدودرزمانتیموریانشکلکلاههااندکیتغییریافت. بارویکارآمدنسلسلهیصفویه،قزلباش (کلاه) بهصورتمیلهایبلنددرآمدکهدستاربهدورآنپیچیدهمیشد. درزمانشاهعباسشکلاینکلاهنیزتغییریافتوکلاهجدیدیجایآنراگرفت. اینکلاهجدیدازجلووپشت،نوکتیزبودوحاشیهیآنباپوستلبهدوزیمیشد. بهطورکلیمیتوانگفتکهکلاهمعمولیودستاردرهمهیدورههاینقاشی (مینیاتور) مورداستفادهقرارگرفتهاست. دربعضیازادوار،جلویدستارهاراباشاخههایگلویاپرهایرنگیتزئینمیکردندوپارچههاییکهدستارهاازآنساختهمیشد،خودنیزازتزئیناتزیباییبرخورداربود. درمینیاتورچهرهیافرادبیشتردرسنینجوانیترسیمشدهاستکهاینچهرههابهآدمکهایبدونجنسیتشباهتدارند. امادرچهرههایپیراینگونهبیجنسیتیوجودندارد. دراغلبتصاویرآفتاببهاریمیدرخشد. درختانمیوه،غالباًمملوشکوفهوبرگاست؛اماگاهیهمبادرختانیعاریازبرگروبرومیشویم. اسبهانیزغالباًازپهلودیدهمیشوندوبهندرتمیتواناسبیراازروبروویاپشتمشاهدهکرد. هنرمنداندرکنارنقاشیمینیاتور،طراحیبهشیوهیقلمگیریرانیزانجاممیدادندوبرایآنارزشخاصیقائلبودند. اینطرحهارامجموعهایازخطوطمنحنیکوتاهوبلند،درنهایتظرافتوزیبائیتشکیلمیدهندکهگاهیبااستفادهازیکیادورنگ،همراهبارنگطلائی،اثربهپایانمیرسید. بانگاهیبهاینطرحهامیبینیمکهعنصرخطوحالتهایمختلفآن،بررنگترجیحدارد. قدیمیتریناینطرحهاکهباقوانیننقاشیهایمینیاتورمنطبقاست،بهدورانمغولوتیموریانمیرسد. درطراحیاینهنرمندان،خطوط،گوییمیخواهندحرکتکنند،ظاهراًدرجهتمعینیمیروند،چیزیرانشانمیدهند،خممیشوند،برمیخیزندویاگردهممیآیندودرهمهحالچشمدرتعقیبآنهاستونمیتوانندازحرکتبازایستد. اینخطوطگاهیبهصورتمارپیچدرفضایبالا،ابرراالقاءمیکنندوگاهبهصورتمنحنیهایکوتاهوبلندمطرحمیشوند. اینحرکتنهتنهادرطراحی،بلکهدردیگرآثارهنریمانیزبهچشممیخورد. دراشعارعُرفایبزرگنیزاینحرکتدیدهمیشود . دراشعارمولویدرقصهیطوطیوبازرگان،طوطی،روحدرقفسجسمزندانیستودرفراقهندوستانبهسرمیبردویادرقصهینی،نیازنیستاندورشدهاستوازدردهجرانمینالدومیخواهدبهاصلخویشتنبرگردد. یادراشعارحافظ،جانرازندانیجسممیشماردوآرزویشپروازازقالبتناستو... درنقوشکاشیکاریهاهمشاهداینحرکتهستیم،دربیشترآنهاحرکتنقوشبهسوییکنقطهاستوگاهیهماینموضوعدرپیچشاسلیمیهابیانشدهاست. برایناساس،درتمامآثارهنرمنداناهلنظراینحرکتوجودداردکههرکدامبهزبانخویشبیانکردهاندوهنرمندطراحهمبرایآرامشدرونیورازونیاز،اینخطوطرابررویکاغذآوردهاست. درزمانکمالالدینبهزادوشاگردانش،بهاینشیوهتوجهبیشتریشدواینتوجهتازمانصفویانادامهداشت. اماهنرمنداندورهیصفویبهطراحیقلمگیریرغبتبسیارنشاندادند. درابتدامحمدیمصوربیشازهرهنرمنددیگریبهاینشیوهپرداخت. هنرمندانکارگاهشاهعباسنیزبیشترکارهایشانبهطراحیهایتکورقیاختصاصپیداکرد. تااینکهسبک "طراحیباقلم" بهوسیلهیرضاعباسی– مهمتریننقاشمکتباصفهان- بهاوجکمالخودرسیدوتااواخرقرنیازدههجریبهوسیلهیشاگردانرضاعباسیاشاعهیافت. موضوعاینطرحها،معمولاًشکاروشکارچیان،حیواناتمختلف،پرندگان،اژدها،سیمرغواژدها،فرشتگان،دیوان،دراویش،چوپانانهمراهباگوسفندانخود،استادوشاگرد،جواناندرحالتهایمختلفنشستهوایستاده،زندگیروستاییوکشاورزیواتفاقاتمهمتاریخیاستوگاهیبرایتزئینحاشیهیاشعارونوشتههایکتبخطینیزاستفادهشدهاست. روشهایمختلفطراحیمینیاتور: شیوههاینقاشیدرایرانبسیارمتنوعاست. هریکازاستادانمعروف،تغییراتیدرروشوشیوههاییکهقبلازخودمتداولبوده،واردنمودهاند. اینروشهارادرطراحیمیتوانبطورکلیبهسهدستهتقسیمکرد : 1- طراحیرنگی : دراینطرحها،دربعضیازقسمتهارنگبکاررفتهاست. دراینشیوه،ازرنگطلائیحتماًاستفادهشدهاست. زمینهیطرحبهحالخودباقیمیماندقسمتهایمختصریکهرنگیاست،ازرنگهایجسمیوروحیهمراهباهماستفادهشده. ولیاکثرکارباخطوطقلمموطراحیشدهاست. طرحهایرنگیبیشتردردورهیصفوی،درآثاررضاعباسیمتداولگردید. 2- طراحیبدونرنگ: اینگونهطرحهابطوریکهازنامآنمشخصاستفقطباقلمموورنگسیاهرویزمینههایروشنکارمیشود. اینروشدرتمامدورانمینیاتورایرانوجودداشتهاست. گاهیهمبهجایرنگمشکیازرنگهایتیرهمثلرنگقهوهای،قرمزوآبیاستفادهشدهاست. 3- طراحیسفیدقلم: طرحهاییکهباقلمموورنگسفید،رویکاغذیاصفحهیتیرهرنگکارشدهباشد،طراحیسفیدقلمنامیدهمیشود. درابتدااینروش،بیشتربرایتزئینوطراحیرویجلدهایروغنیکهاکثراًسطحآنهامشکیبود،استفادهمیشد. علاوهبررنگسفید،گاهیهممختصررنگطلائیویارنگهایروشندیگر،دراینگونهطراحیهااستفادهمیشود.